أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

396

قانون ( فارسى )

در موقع شراب‌نوشى ، هر ماده‌اى كه بخار را خشك مىگرداند ، مانند تخم مادهء كرنب ( گل كلم و كلم ) و زيره و سداب خشك و پونه و مواد شورمزهء پخته و نانخواه و ساير غذاهائى كه داراى مواد چسبنده باشند ، خوب است . اگر بخار غلظت پيدا كرد ، مواد چرب و شيرين و چسبنده كه مستى را بازمىدارند ، مطلوب است . اگر تن كسى شراب زياد را تحمل نمىكند از آن است كه شراب بكندى نفوذ مىكند . مستى زودرس نتيجهء ناتوانى مغز و يا زيادى خلطهاى بدن است و اين خلطها از زيادى شراب و يا از كمى غذا و عدم مراعات دستور غذا و آنچه مربوط بغذاست پديد آمده‌اند . اگر عامل مستى زودرس ناتوانى مغز باشد علاج اين ناتوانى همان علاجى است كه در نزله‌هاى حاصل از بقاياى مواد زائد ايجاد مىشود و در جاى خود آن را شرح داده‌ايم . چنين كسى نبايد زياد باده‌پيمائى كند . شراب دير اثر : براى اينكه از تاثير مستىبخش سريع شراب جلوگيرى شود بايد قبل از باده‌نوشى باندازهء يك اوقيه از جوشاندهء مخلوط يك پيمانه آب كلم سفيد و يك پيمانه آب انار ترش و نيم پيمانه سركه كه باهم چندين بار جوشانده شده‌اند ، تناول كرد . دستور ديگر : دانه‌هاى بو داده ، سداب و زيره سياه را خشك مىكنند و دانه‌دانه تناول مىكنند . دستور سوم : تخم كرنب تازه ، زيره ، بادام تلخ پوست كنده ، پونه ، افسنطين ، مواد شور طعم پخته ، نانخواه و سداب خشك را باهم مىآميزند و چنانچه از حرارتى كه ببار مىآورند بيمى نباشد ، به اندازه دو درهم از آن را ناشتا با آب سرد فرومىدهند . كسى كه مىخواهد مستى از وى دست بردارد و هشيار گردد بايد آب و سركه را سه بار پىدرپى بنوشد و يا آب چكيدهء ماست و دوغ ترش بخورد و كافور و صندل بو كند و يا سرد كننده‌هاى بازدارندهء مستى مانند روغن گل سرخ مخلوط با سركهء تخميرشده را بر سر بگذارد . چارهء خمارى را در بحث جزئى ذكر خواهيم كرد . كسى كه مىخواهد زود مست شود و زيانى نبيند ، بايد اشنان و عود هندى را در شرابش خيس كند . اگر كسى درد شديدى در يكى از اندام‌ها دارد و به مستى بسيار تند نيازمند است تا دردش را تسكين دهد بايد آب شلمك را با شرابش مخلوط كند و يا اينكه باندازهء نيم درهم شاه تره ، نيم درهم افيون ، نيم درهم بنگ ، يك قيراط جوز بويا ، يك قيراط سركه و يك